In samenwerking met Greenpeace en ICCO heeft het NCIV op 4 februari j.l. in Kuala Lumpur, Maleisië, een workshop verzorgd om te onderzoeken of het Maleisische systeem voor duurzaam bosbeheer, MTCS, de rechten van inheemse volken respecteert. De Nederlandse duurzaamheidscriteria voor hout schrijven voor dat inheemse volken toestemming moeten geven voor houtkap op hun grondgebied, maar, zo bleek tijdens de workshop, in de praktijk weten de mensen die in de MTCS gecertificeerde bossen wonen vaak niet eens van de certificering af. Zij zien hun bos verdwijnen of mogen hun eigen bos niet meer betreden terwijl ze er voor hun bestaan van afhankelijk zijn.

De Nederlandse overheid wil vanaf dit jaar het goede voorbeeld geven door hout zelf voor 100% duurzaam in te kopen. De overheid heeft daarvoor duurzaamheidscriteria opgesteld, waaronder criteria die de rechten van inheemse volken waarborgen. De Nederlandse Timber Procurement Assessment Committee (TPAC) is opgericht om te beoordelen of houtcertificeringssystemen aan die criteria voldoen. Op 3 maart j.l. meldde TPAC in een persbericht dat het Maleisische systeem voor duurzaam bosbeheer, MTCS, conform is aan de Nederlandse inkoopcriteria. Wel wijst TPAC erop dat er sprake is van grootschalige ontbossing in MTCS gecertificeerde gebieden. TPAC legt de verantwoordelijkheid hiervoor echter bij de Maleisische overheid en niet bij MTCS en laat de beslissing over het al of niet accepteren van MTCS hout nu over aan minister Huizinga van VROM. Los daarvan adviseert TPAC de minister de ontbossing in Maleisië in internationaal overleg aan de orde te stellen.

Op 19 oktober 2009 schreef de koepelorganisatie van inheemse volken in Maleisië (JOAS) een brief aan TPAC waarin ernstige zorgen werden geuit over het naleven van de rechten van inheemse volken in Maleisië en werd bezwaar gemaakt tegen de wijze waarop het MTCS door TPAC wordt beoordeeld. JOAS verzocht TPAC in deze brief zelf in Maleisië grondig onderzoek te doen naar het in de praktijk naleven van de MTCS criteria die hun rechten zouden moeten waarborgen. Omdat TPAC geen gehoor gaf aan dit verzoek van JOAS, nam het NCIV in samenwerking met ICCO en Greenpeace, het initiatief om zelf nader onderzoek te doen naar het verschil tussen de MTCS standaard op papier en in de praktijk.

Intussen hebben NCIV, Greenpeace en ICCO, samen met Milieudefensie en het Wereld Natuur Fonds op 16 maart j.l. een bezwaarschrift ingediend tegen de beoordeling van TPAC. Onder meer met de resultaten van het nog lopende onderzoek in Maleisië zal dit bezwaar verder worden onderbouwd. De organisaties dringen er nu bij minister Huizinga op aan haar besluit over MTCS pas te nemen na afloop van de bezwaar- en beroepsprocedure.

Leo van der Vlist

Brief aan minister Huizinga
Bijlage brief aan minister Huizinga
Persbericht TPAC
Persbericht NCIV, Greenpeace, ICCO, Milieudefensie en WWF
Bezwaarschrift gericht aan TPAC
Bezwaarschrift gericht aan minister Huizinga